NASA’nın Ay Projesi: Ay Köyü 2025’te!
NASA yöneticisi Sean Duffy, Sidney’de gerçekleşen Uluslararası Havacılık Kongresi’nde (IAC) 2025’te, ABD’nin uzay stratejisinin başarılı olması durumunda önümüzdeki 10 yıl içinde Ay’da bir “köy” inşa edileceğini duyurdu.
Duffy, ABD, Çin, Japonya, Hindistan, Avrupa ve Kanada uzay ajanslarının yöneticileriyle birlikte gerçekleşen oturumda konuştu. Dikkat çeken nokta, uzun süredir uzay çalışmalarında yer alan Rusya’nın bu oturumda yer almamasıydı.
Duffy, ABD’nin barışçıl amaçlarla uzaya gittiğini vurgulayarak, “Biz başkalarının topraklarını ele geçirmek için hareket etmiyoruz” dedi.
Ay’da Sürdürülebilir İnsan Yaşamı
Duffy, NASA’nın bir köy inşa etmeyi hedeflediği Ay projesini şu sözlerle aktardı: “Ay’da sürekli insan yaşamı olacak. Sadece bir üs değil, bir köy olacak.” Planlanan köy, nükleer enerjiyle çalışacak; çünkü NASA yakın zamanda Ay’da nükleer reaktör kurulumu için ticari iş birliği çağrısında bulundu.
Duffy ayrıca, Mars görevlerinde de önemli ilerlemeler kaydedileceğini ve insanın Mars’a ayak basmasının çok yakın olduğunu belirtti.
Bu yılki IAC teması “Sürdürülebilir Uzay: Dirençli Dünya” olarak belirlendi. Duffy’ye göre NASA’nın bu temadaki odak noktası, uzayda insan yaşamını sürdürülebilir hale getirmek. NASA, ABD hükümetindeki tek keşif odaklı kuruluş olarak bu konuda öncü rol üstleniyor, diğer ajanslar ise dünyadaki istikrar ve direnç konularına odaklanıyor.
Diğer Uzay Ajanslarının Görüşleri
Avrupa Uzay Ajansı (ESA) Genel Müdürü Josef Ashbacher, sürdürülebilirliği farklı bir açıdan değerlendirerek, ESA’nın Dünya gözlem uydularından elde edilen verileri herkese açık şekilde paylaştığını belirtti: “ESA olarak gezegenin iyileşmesi için çalışıyor olmaktan memnunum.“
Hindistan Uzay Araştırma Organizasyonu (ISRO) Başkanı V Narayanan, ajanslarının önceliğinin uzayda gıda ve su kaynaklarını güvence altına almak olduğunu ifade etti.
Kanada Uzay Ajansı Başkanı Lisa Campbell, ülkesinin ilk gözlem uydusunu yörüngeye gönderirken özel şirketlere veri kullanım ücreti ödediğini ve uzaydan biyolojik çeşitlilik çalışmaları için 5 milyon Kanada Doları bütçe ayırdıklarını açıkladı.
Japonya Uzay Ajansı (JAXA) Başkanı Dr. Hiroshi Yamakawa, Japonya’nın üçüncü sera gazı gözlem uydusunu yakın zamanda fırlattığını belirtti.
Çin’in Uzay Çalışmaları
Çin Ulusal Uzay Ajansı (CNSA) Başkan Yardımcısı Zhigang Bian, ülkelerinin 500 Dünya gözlem uydusunu yörüngeye gönderdiğini ve BRICS ülkeleriyle paylaşılan uydu konstelasyonlarına katıldıklarını duyurdu.
Zhigang, uzayda sürdürülebilirliği sağlamak için yörüngedeki çöplerin izlenmesi, uzay trafiğinin yönetimi ve risk uyarı sistemleri üzerinde çalıştıklarını belirtti: “Çin, uzay çöplerinin aktif olarak temizlenmesi üzerine araştırmalar yürütüyor.“
Uzay Çöpü Sorunu ve İş Birliği
Dr. Yamakawa, Japon Astroscale şirketinin üç yıl içinde bir uyduyu yakalayıp yörüngeden düşürmeye hazır olacağını ancak bu sorunun tek başına çözülemeyeceğini söyledi: “Bu sorunla başa çıkmak zorundayız; çözmek için yeterli zaman yok.“
Yamakawa, ülkeler arası iş birliğinin uzay keşiflerini daha sürdürülebilir hale getirdiğini vurguladı ve Japonya-Hindistan iş birliğiyle gerçekleştirilecek Ay Kutup Keşif (LUPEX) görevine değindi.
ISRO Başkanı V Narayanan, bu görevin önceki Chandrayaan ay görevlerini aşacağını ve 6.800 kg’lık bir iniş aracı ile 300 kg’lık bir keşif aracını Ay’a göndereceklerini açıkladı (Chandrayaan-3 görevinde sırasıyla 600 kg ve 25 kg idi).