İngiltere’de doğalgaz ve elektrik şebekesine bağlı olmayan, evlerini ısıtmak için fuel-oil (ısıtma yakıtı) kullanmak zorunda olan 1.5 milyondan fazla hane için kritik bir dönemeçten geçiliyor. Rekabet ve Piyasalar Kurumu (CMA), bu tüketicilerin ani fiyat dalgalanmalarına karşı tamamen savunmasız olduğunu belirterek hükümete acil önlem çağrısında bulundu. Özellikle Orta Doğu’daki gerilimlerin ardından tırmanan fiyatlar, kırsal bölgelerde yaşayan aileleri büyük bütçe krizleriyle karşı karşıya bıraktı.
ŞEBEKE DIŞI YAŞAMANIN AĞIR BEDELİ
Şebeke dışı yaşayan bu haneler, doğalgaz ve elektrik kullanıcılarının yararlandığı fiyat sınırı korumasının tamamen dışında kalıyor. Bu korumasızlık, küresel kriz anlarında faturaların bir anda ikiye katlanmasına yol açıyor. Örneğin, kriz öncesinde normal bir yakıt alımı için 500 sterlin ödeyen bir aile, bir anda 1.000 sterlinin üzerinde faturalarla ve haftalarca süren teslimat kuyruklarıyla karşılaşabiliyor. Üstelik bu yakıt türünde şebeke elektriği gibi kullandıkça ödeme şansı da bulunmuyor; tüketiciler her siparişte yüzlerce sterlinlik toplu ödemeler yapmak zorunda kalıyor. Özellikle İskoçya’nın ücra köşeleri gibi ulaşımı zor bölgelerde ise tedarikçi seçeneğinin azlığı, fiyat yükünü çok daha katlanılmaz hale getiriyor.
MAĞDURİYETE KARŞI RADİKAL REFORM
Yaşanan bu büyük mağduriyetlerin ardından harekete geçen CMA, hükümete kapsamlı bir reform paketi sundu. Kurum, tedarikçilerin fiyat teklifi ve sipariş iptali süreçlerinde uyması gereken zorunlu yasal standartların belirlenmesini istiyor. En dikkat çekici önerilerden biri ise tüketicilerin yüksek toplu ödemeler altında ezilmesini önlemek amacıyla minimum sipariş hacmi kurallarının gevşetilmesi oldu. Bu sayede insanlar daha küçük miktarlarda ve bütçelerine uygun şekilde yakıt alabilecekler. Ayrıca krizin en sıcak günlerinde siparişleri tek taraflı iptal edilerek kış ortasında mağdur edilen binlerce müşteri için de tedarikçi firmalara yönelik ciddi bir tazminat baskısı uygulanıyor.
HÜKÜMET ATILACAK ADIMLAR İÇİN KARARLI
Maliye Bakanı Rachel Reeves de konunun yakın takipçisi olduklarını belirterek, bu hanelerin yasal korumadan yoksun olmasının kabul edilemez olduğunu ifade etti. Reeves, CMA’in sunduğu çözüm önerilerini çok ciddi şekilde değerlendireceklerini ve kırsal kesimdeki milyonlarca insanın kış aylarını çok daha adil şartlarda geçirmesi için gereken adımları atacaklarını açıkladı.
